venres, 7 de febreiro de 2014

 Le estas lendas galegas, máis dunha vez:

As lavandeiras do río Sil

Quiroga (Lugo) / Ribeira Sacra (Ourense)

Hai unha lenda que fala das profundas e misteriosas augas do río Sil, na Ribeira Sacra, provincia de Ourense,  como un lugar de intrigantes covas e pasadizos, amores imposibles e seres mitolóxicos que moran as súas profundidades.
Conta a lenda que a filla dun poderoso nobre de Quiroga gustaba de percorre-los montes dos arredores vestida con roupas vulgares, co obxecto de pasar inadvertida entre as xentes humildes.
Río SilNunha tarde de outono atopou nun dos seus paseos un cazador mozo e lanzal, que viña de cazar un corzo coa súa baésta. A doncela, cuxa fermosura era, segundo se conta a "dunha fada", deuse a coñecer como pertencente ó castelo de Quiroga, mentres que o mancebo fíxoo como vasalo do señor de Osorio, de Castro Caldelas. Así e todo, a beleza de ámbolos dous mozos fixo que se namoraran nese mesmo instante o un do outro, acordando manter novos e apaixonados encontros.
Aqueles encontros tiñan lugar nas beiras do Sil e ó facérense frecuentes chegaron a coñecemento do poderoso pai da rapaza. Don Pedro de Quiroga, que así era como se chamaba este nobre, consideraba ós de Castro Caldelas os seus adversarios e indignos de pretenderen a súa filla, po-lo que lle prohibiu a esta que volvera a ver o mozo cazador.
Así e todo, os namorados atoparon axiña o xeito se veren, pois había un pasadizo que comunicaba o castelo de Quiroga cun túnel que pasaba por baixo do Sil e ía ata o castelo de Castro Caldelas. Sen embargo, o pai da doncela decatouse axiña do que acontecía e considerándoo unha ultraxe decidiu impor un castigo a ámbolos dous mozos.
Así pois, unha vez que os amantes penetraran dentro do pasadizo para correr un ós brazos do outro, o pai da doncela mandou ós seus homes pechar ámbalas dúas entradas do túnel cun gran número de rochas para que estas dificilmente puidesen ser outra vez abertas.
Deste xeito, ficaron, baixo das augas do Sil, os novos amantes para sempre...
Deles tamén conta a lenda que foron os proxenitores das lavandeiras, eses seres mitolóxicos que a crenza sitúa nas augas profundas deste río, e das que se cre lavan e pulen as pepitas de ouro que o Sil deposita no seu leito.

A DONIÑA CERVA

No castelo de Doiras moraba un cabaleiro de nome Froiaz, con dous fillos: Egas e Aldara. O fillo doutro señor dun castelo veciño namorouse de Aldara. O seu amor foi correspondido e, parecéndolle ben ós seus pais, o casamento anunciouse. Un serán Aldara desapareceu do castelo. Pai e irmán, criados e escudeiros, mesmo o seu namorado acompañado das súas xentes, foron na súa busca por montes e bosques, por pallozas e casaríos... despois dalgúns días de buscas infructuosas, deron por definitiva a perda de Aldara, maxinando que sería morta por algún xabarín, algún urso ou devorada po-los lobos...
Un día Egas, estando de cazaría, albiscou unha fermosa cerva branca. Dun disparo único e certeiro rematou coa vida do animal, pero non se decatara de que era imposible levala ata o castelo polo seu peso excesivo (ou, se cadra, porque a neve dificultaba o transporte), así que cortou a pata dianteira da cerva (para sinalar que o animal lle pertencía, ou para poder mostrar un trofeo que dera conta da súa fazaña).
E cando foi amosarlle o seu pai a pata da cerva , contándolle o seu éxito atinxindo, arrepiados, viron como, no seu lugar o que Egas sacou da bolsa foi unha man; unha man fina, branca, suave; unha man de doncela fidalga. E nun dos dedos daquela man relucía un fermoso anel de ouro cunha pedra roiba. Pai e fillo lembraron que aquel era o anel da malfadada Aldara...

Con ánimo dorido correron monte arriba, para o lugar onde Egas dera morte á cerva. Alí atoparon, tendido no chan, o cadáver de Aldara, á quen lle faltaba unha man...
Segundo o que di a lenda algún mouro debeu encanta-la en figura de cerva, e a morte encargouse de volve-la ó seu estado natural de doncela. Máis endexamais puido saberse a razón.

LENDA DA MARUXAINA


Unha delas conta que diante do cabo de San Cibrán, no concello de Cervo, hai uns illotes chamados “Os Farallóns”. Mariña de LugoDise que alí vive unha serea chamada “A Maruxaina”. Nos días de mal tempo, a Maruxaina sae dos illotes e chama os mariñeiros. Hai quen cre que sae para axudar ós mariñeiros en caso de perigo, pero tamén hai quen di ca súa intención é engaiolalos para que naufraguen.

Este pobo de San Cibrán recuperou hai algúns anos unha vella tradición. Confeccionan unha serea de longos cabelos louros cunha roca. O segundo sábado do mes de agosto, pola noite, lévase esta serea dende Os Farallóns ata a praia de San Cibrán. Alí é sometida a un xuízo popular, no que queda absolta. Ó rematar, volve ás illas, nas que permanece o resto do ano.

Existe tamén outra lenda moi coñecida. Forma parte do conxunto das tradicións populares celtas comúns entre Bretaña, Cornualles, Gales, Galicia e Irlanda... Conta a orixe do nobre liñaxe bretoñés dos Mariños....

LENDA DOS MARIÑOS


Conta a lenda, que hai moito tempo, existía un nobre quen vivía nestas terras britonienses. O seu nome era Froilán, e era moi querido e apreciado polos seus vasallos, pola súa sabedoría e pola súa xustiza.

Froilán gustaba moito da caza, pasear no seu cabalo nas súas terras, e falar moito coa súa xente, mentres facía eses percorridos.

Nun deses tantos días, nos que estaba a facer o seu paseo diario, viu dende un acantilado unha muller deitada na praia. Preso dunha grande curiosidade, achegouse a modiño ata ela. Quedou moi abraiado e perplexo, ó darse conta Mariñade ca muller durmida sobre na area tiña corpo de peixe. Era unha serea.

Cando ela espertou e viu que Froilán estaba mirándoa, quixo escaparse, mais foi imposible. El montouna ó seu cabalo e levouna ó castelo. Cando tódolos seus servos a viron quedaron admirados pola extraordinaria fermosura da muller-peixe. Chamárona Mariña, por proceder do mar.

Froilán e Mariña namoráronse rapidamente. Eles pasaban todo o día xuntos, montando á cabalo e percorrendo tódalas terras do nobre.

A pesar de que Froilán, intentou que ela aprendese a falar, Mariña, quizais pola súa condición de serea, non podía pronunciar palabra ningunha. Cando o intentaba, só podía emitir uns ruídos moi difíciles de comprender.

Tal era o cariño dos namorados, que decidiron casar e ó pouco tempo, coma resultado dese amor , tiveron o seu primeiro fillo.

O tempo pasaba e Mariña, seguía sen poder falar. Isto provocáballe unha gran mágoa e dor... Sentíase moi triste por non poder expresa-lo seu profundo amor e felicidade a Froilán e ó seu filliño.

Na máxica noite de San Xoán, e estando nunha marabillosa festa, ó son das cancións, comendo, e bailando en fronte das fogueiras, Froilán, quen sabía o profundo medo que Mariña sentía cara ás faíscas, arrebatoulle o seu pequeno fillo dos seus brazos e saíu correndo co neno cara á fogueira, dando a impresión de que ámbolos dous, quizais por mor dun meigallo o feitizo, entrarían nas chamas...

Mariña, presa dun horror enorme, e por medo a perder ós dous seres que máis amaba no mundo, berrou desesperadamente:

- "Froilán!!.. Fillo!!.."

Dese xeito, e gracias ó susto, Mariña puido pronuncia-las primeiras palabras da súa vida... e pouco a pouco aprendeu a falar... Houbo unha grande celebración e festa no castelo, e a maior ledicia e felicidade na vida do nobre Froilán, que viviu feliz con Mariña polo resto da súa vida...

Anos despois, dous dos descendentes desta parella, Froilán e Mariña, acadaron gran fama e sona no Reino de Galicia.. Eran Os Mariños, que dedicados á poesía e á música , foron os compositores dunha das máis fermosas composicións líricas dos cancioneiros galegos medievais.

Este nobre liñaxe do reino, tiña o seu escudo de prata, cunha representación dunha serea e tres ondas azuis.

Tamén varios integrantes desta familia, participarían nas guerras contra os árabes, asentáronse nos novos territorios do sur e contribuíron á riqueza do que sería o futuro Reino de Portugal.



martes, 21 de xaneiro de 2014

OBRA DE TEATRO "MAMASIÑA, QUE MEDO" I ACTO

MAMASIÑA QUE MEDO!!
I ACTO

CELIDONIA: Ai, ai, ai! Vaia trompada levei! Teño que reparar a vasoira, vai vella coma min. Ai, ai Vou ver onde caín, a ver se acertei co sitio. Eh, vostedes (Dirixíndose ao público) Estou en Xalundes, non sí? Si,isto é Xalundes. Ai, doeme o lombo! Vou sentar neste curruncho mentres agardo polas miñas comadres.
(Celidonia vai cara a un curruncho da escena e senta no chan. Aparecen cinco cegos cantando. Tras deles van chegando os paisanos)

CEGO 1: Miñas donas, meus señores,
aquí estamos cinco cegos.
Vimos contar unha historia
Ai mamasiña que medo!

CEGA 2: Con meigallos e pantasmas
neste arrepiante castelo
vive o xigante Xuvenco
Ai mamasiña que medo!

CEGA 3: Papou ao cura e ao alcalde
quere papar aos veciños,
escapade meus amigos
Ai, mamasiña que medo!

CEGO 4: Ten Xuvenco grandes dentes
e grandes ollos funestos
Ten voz de trono arrrepiante,
Ai mamasiña que medo!

CEGO 5: Cando chega a noite pecha,
sae o Xuvvenco famento,
papa ao primeiro que atopa
Ai mamasiña que medo!

CEGO 1: Logo de papar á xente
e co bandullo xa cheo
déitase cun ollo aberto
Ai mamasiña que medo!

CEGO 2: Espiando todo o día
este xigante noxento
quere paparnos a todos
Ai mamasiña que medo!

CEGO 3: E ídevos preparando
todos os deste colexio
está chegando Xuvenco
Ai mamasiña que medo!

CEGO 4: Quen se tope co xigante
pode facer testamento,
nós fuximos por se acaso
Ai mamasiña que medo!

CEGO 5: Nós xa nos imos correndo
que lle temos moito medo
veña, compañeiros, veña,
Ai mamasiña que medo!

CELIDONIA: Bah! Andrómenas! Paparruchas!. Quen vai crer semellante historia?

PAISANOS: Nóoooooooooos!

CELIDONIA: Pero que clase de xente vive aquí? Se ese conto non asusta nin aos meniños! Cantas burradas! Sodes todos uns cagainas! Sí, señor! Unha galiñas! Uns...uns...

RAPAZ 1: Alto aí! Un momentiño! Desculpe, pero non imos consentir que unha forasteira veña facernos burla.

MULLER 1: Iso! Que os aquí presentes, habitantes todos deste lugar, ben sabemos que o de Xuvenco non é un conto!

MOZA 1: Ai! Non digas o seu nome que me desmaio! (Fai xestos coma se se fose desmaiar)

MOZA 2: A min, cando oio o nome de Xuvenco...dame un picor...! (Ráscase)

RAPAZ 2: Calade, que se dicides o seu nome, espirro....(Espirra)

MULLER 2: Pois eu, é dicir o seu nome e choro os sete chorares!... (chora)

PAISANOS: Ai, ai, ai ai......(chorando..)

CELIDONIA: Alto! Que se tedes pensado pingar o moco moito tempo, eu marcho. Non soporto os melodramas!

MULLER 1: E... quen é vostede se non é moito preguntar?

CELIDONIA: Ah! Desculpen! Son Celidonia Colondra, bruxa profesional. De aí que non me impresionen as historias de ogros nin xigantes, por moi lambóns que sexan.

PAISANOS: Ohhhh! Unha bruxa!!

RAPAZ 1: E que veu facer aquí?

CELIDONIA: Pois, como sabedes, as bruxas facemos de cando en vez unha xuntanza, cando hai lúa chea. Sempre buscamos un lugar solitario, coma este. Pero polo que vexo, cheguei a primeira....De seguro que as outras pillaron atasco.

MULLER 3: Pois si que é curioso, porque aquí hai tempo que non chegan visitas. Nin os mosquitos veñen.

CELIDONIA: Moito mellor! A min aseguráronme na axencia de viaxes que aquí non había nin turistas nin mosquitos, porque nunha noite de bruxas non hai nada máis molesto que os mosquitos e os turistas facendo fotos.

MOZA 3. Acougue señora, que aquí turistas non hai.

MOZA 4: E como vai habelos? Chegaron e os moi tontos, ao ver o castelo dixeron: Ohhh, é precioso! E aló foron.

RAPAZ 1: Pobres turistas! O xigante papounos a todos!

CELIDONIA: Pero teredes que facer algo...Non hai un rei que vós defenda?

MULLER 2: Claro que tiñamos un rei, pero....vostede non se enterou do que lle pasou?

CELIDONIA: Non, que llle pasou?

MULLER 2: O xigante papouno tamén!!!

CELIDONIA: E o alcalde? E a presidenta da ANPA? E o director do colexio?

RAPAZ 2: Papounos a todos!!

MULLER 3. Ai... calquera día pápanos a nós tamén!!
(De súpeto soa unha campá e todos calan)

CELIDONIA: E que pasa agora? Tédeslle medo tamén ao cura ouh?

MOZA 3: Non...ao cura papouno hai tempo. Esa campá puxémola nós na porta do castelo para saber cando sae..

MOZA 4: E máis lle vale correr, por que lle aseguro que ao xigante tanto llle ten un menú coma outro. Todo lle sabe!

MULLER 1: Que facedes aí parados? Correde!!

CELIDONIA: Eu non dou moito creto a esta historia, pero por se acaso...arre vosoiriña, imos voando!. (A vasoira non voa) Oehh! Dixen arre vasoira! (Pausa, non se move) Ai, xusto agora que vén o xigante!

(De súpeto, aparece un morcego enorme. Os dous berran co susto)

MORCEGO: Que fas desgraciada? Non tes medo do xigante?

CELIDONIA: Mamasiña! Do xigante non sei, pero ti....ti es enorme...!!

MORCEGO: Pois o xigante Xuvenco é descomunal! Pero hoxe tiveche sorte porque se atopa moi enfermo e non pensa deixar a cama. Mandoume a min para que viñese buscar un médico.

CELIDONIA: Ai, meu pobre! E de que mal padece?

MORCEGO: Non cho vou dicir, que logo todo se sabe e perdéselle o respecto. Veña! É urxente localizar un médico!

CELIDONIA: Un médico! Hai algún médico na sala?

RAPAZ 1: ( Dende o patio de butacas) Que vai haber! Papouno!

MORCEGO: (Preocupado)Pois vou aviado. Que vou facer? O xigante está moi maliño...
( Pensa, bótalle unha ollada a Celidonia) E vostede...non é por molestar, pero con esa pinta.... Non será vostede unha bruxa?

CELIDONIA: Si, señor, son. Pero se pensa que podo axudalo, está equivocado. Son vella e estou desmemoriada. Xa non me lembro de receitas máxicas. Pero mire, por aí veñen as miñas comadres, seguro que elas han de poder axudarlle.

( Entran as outras dúas bruxas. Chincha, bruxa tradicional e chincheta, noviña e moi moderna)

CHINCHA: Celidonia! A miña comadre! A veterana de todas as meigas chuchonas!(Dalle unha aperta)
CELIDONIA: Chincha! Canto tempo! Pero...esta é a pequena Chincheta, a miña afillada?

CHINCHA: A mesma. Esta é a súa primeira noite de bruxas.. Está tan ilusionada! Quere aprender o oficio!

CELIDONIA: E por que leva esa pinta?

CHINCHA: A xuventude, xa sabes...Ademais está a facer unha carreira nunha universidade extranxeira.

CHINCHETA: Os meus estudos céntranse nas novas tecnoloxías.

CHINCHA: Dígoche eu, comadre, que as bruxas coma nós temos xa pouco futuro...

CELIDONIA: E menos que imos ter se seguimos aquí. Aló enriba vive un xigante que din que come ao mundo enteiro. Eu teño a vasoira estropeada, así que temos que ir na túa. Ala, arrinca, ímonos.

CHINCHA: Non pode ser, Celidonia, non teño vasoira.

CELIDONIA: E a túa vasoira, Chincheta?

CHINCHETA: Ai madriña, eu non teño carnet da conducir!

MORCEGO: Eh, non marchen! Teñen que axudarme. Agora mesmiño veñen comigo ao castelo e preparanlle un bebedizo máxico ao meu señor.

CELIDONIA: Aló enriba? Nin de broma!

CHINCHA: Pois a min pícame a curiosidade...

CHINCHETA: (Soñadora) Se cadra é un príncipe...

CELIDONIA: Ai, nena, que parvadas se che ocorren!

CHINCHA: (A Celidonia) Deixa, son cousas da idade. Veña, imos arraxar a túa vasoira.

CELIDONIA: (Berrando cara ao público) Mecánicoooo! Hai algún mecánico na sala?
(Entran dúas mecánicas, con cadansúa caixa de ferramentas)

MECÁNICA 1: Imos ver...(inspeccionan a vasoira) motor estragado..., tren de aterraxe escachado...ui...esto está moi mal...

MECÁNICA 2: E as buxías...fíxate como as ten...Penso que é mellor levala ao taller.

MECÁNICA 1: Si...(dirixíndose a Celidonia) e hoxe non lla vamos poder amañar. Temos moito traballo.

MECÁNICA 2: Mira, mira (berra, dirixíndose á outra mecánica) Isto si que é grave! Ten piollos!

(As dúas miran a vasoira, asombradas)

MECÁNICA 1: Piollos? Ti estás segura? Ai, si, xa os vexo! Piollos!

CELIDONIA: Ah...eso é normal! Hai quen ten un gato ou un can, pois eu teño piollos de toda a vida!

MECÁNICA 2: Pois o caso é que así non lla podemos amañar.

MECÁNICA 1: Non podemos, os piollos roeron o motor. Ten que mercar outra vasoira. Agora mesmo o goberno está dando axudas para cambiar de vehículo. Así que pode aproveitar, se quere. (Estende a man) Son douscentos euros.

MECÁNICA 2: (Estende a man) Iso, 100 para cada unha.

CHINCHA: (Aplaudindo) Xa sei! Se poñemos a todos os piollos de acordo para dar un chimpo a un tempo, poderemos subir ata o castelo.

CELIDONIA: Boa idea, Chincha. (Soben as tres na vasoira)

CHINCHA: Piolliños todos! Unha...dúas...tres!

CHINCHETA: Celidonia, mete a segunda!!
(Ruído de motor. Berros de ledicia das bruxas)

MECÁNICA 1 e MECÁNICA 2: Eh...!! E quen nos paga a nós o desprazamento?


































MÁIS DE MIGALLAS!!


Como sei que vos gusta MIGALLAS, aquí tedes máis vídeos!!!